# E2: อ่านรู้เรื่อง–คิดคำนวณ–ต่อยอดมัธยม

**ใช้ผลประเมินเพื่อช่วยให้ตรงจุด**

จัดทำโดย บูรพาทิศ พลอยสุวรรณ์ ผู้วิจัยอิสระ · burapatis@gmail.com

กรณีศึกษาเชิงออกแบบ รุ่น 1.3 วันที่ 10 กันยายน 2569

> **สถานะ: ตัวอย่างข้อเสนอโครงการและสถานการณ์สมมติ ไม่ใช่โครงการที่ได้รับอนุมัติ ไม่ใช่รายงานผลดำเนินงาน และไม่ใช่ข้อเท็จจริงเกี่ยวกับสถานศึกษาหรือบุคคลใด** จำนวนหน่วยนำร่อง ราคา และการจัดเวลาบุคลากรเป็นสมมติฐานเพื่อฝึกออกแบบ ต้องแทนด้วยข้อมูลและอำนาจที่ตรวจแล้วก่อนใช้จริง

## 1. ข้อมูลสรุปและสิ่งที่คงจากร่างเดิม

| รายการ | รายละเอียด |
|---|---|
| ยุทธศาสตร์ | E2 สมรรถนะพื้นฐานและการเปลี่ยนผ่านช่วงชั้น |
| ชื่ออธิบายบนเว็บเดิม | เครือข่ายช่วยผู้เรียนด้านการอ่านและคณิตศาสตร์ |
| ช่วงแผน | พ.ศ. 2571–2575; รอบทดลองตัวอย่าง 12 เดือนหลังผ่านการเตรียมความพร้อม |
| กรอบงบเพิ่ม 5 ปีจากร่างปัจจุบัน | 45–70 ล้านบาท เป็นข้อเสนอ ไม่ใช่วงเงินจัดสรร |
| ตัวอย่างต้นทุนรอบนำร่อง | 1,050,000 บาท เป็นส่วนหนึ่งที่ต้องพิจารณาภายในกรอบ ไม่ใช่งบเพิ่มซ้อนจากกรอบ 5 ปี |
| การมีส่วนร่วมและคำยืนยันรับงาน | ยังไม่มีผลรับฟังหรือคำยืนยันจากหน่วยร่วมในกรณีศึกษานี้ |

โครงการนี้เป็นหนึ่งใน **6 โครงการหลักเดิม** ชุดงานย่อย 5 ชุดต่อไปนี้ช่วยอธิบายวิธีดำเนินการ ไม่ได้เพิ่มจำนวนโครงการหลักเป็น 30 โครงการ

## 2. หลักการ เหตุผล และหลักฐาน

หลักฐานเพิ่มเติม S06 หน้า 41/46; S02 ตาราง 3.1–3.10: แผนการศึกษาเดิมเน้นอ่านออกเขียนได้ รายงานสถิติมีโรงเรียน ครู ห้องเรียน และนักเรียนรายอำเภอ แต่ไม่ใช่ผลการอ่านรายบุคคล ใช้ข้อมูลเครือข่ายออกแบบสอนเสริมและชี้แนะครูร่วมรัฐ–เอกชน เชื่อมการช่วยปรับตัวช่วงเปลี่ยนชั้น ข้อจำกัด: 79% ของสถานศึกษาที่มีระบบไม่เท่ากับเด็กอ่านได้; K5/K6 ต้องจัดทำฐานใหม่ ร่างเดิมระบุข้อจำกัดของผลสัมฤทธิ์และการใช้คะแนนสอบที่ผู้เข้าสอบอาจไม่ครอบคลุมทั้งรุ่น โครงการจึงใช้การประเมินเพื่อค้นหาความต้องการและติดตามความก้าวหน้า ไม่จัดอันดับจากคะแนนดิบ หลักฐานต่างประเทศเรื่องการสอนกลุ่มย่อยใช้ประกอบการออกแบบให้ตรงกับช่องว่างการเรียนรู้ แต่ไม่ยกผลเฉลี่ยหรือราคาต่างประเทศมาเป็นเป้าหมายของอยุธยา

อ่านประกอบ [ร่างฉบับภาษาชัดเจน บทที่ 7–10](../articles/document-10.html) และรายการอ้างอิงท้ายหน้านี้ ข้อเสนอวิธีทำงานในส่วนที่ขยายเป็นการสังเคราะห์ของผู้จัดทำ ไม่ใช่ข้อความมติหรือผลวิจัยใหม่ของจังหวัด

## 3. วัตถุประสงค์

- ครูรู้ว่าผู้เรียนติดขัดในทักษะใดและเลือกวิธีช่วยได้
- ผู้เรียนที่ต้องการความช่วยเหลือได้รับการสอนเสริมที่เชื่อมกับห้องเรียนปกติ
- ข้อมูลการเรียนรู้ส่งต่อช่วงชั้นอย่างเข้าใจได้ โดยไม่ตีตราหรือตัดโอกาส

## 4. กลุ่มเป้าหมาย พื้นที่ และขนาดทดลอง

ตัวอย่างสมมติ: 10 สถานศึกษาข้ามสังกัด ผู้เรียนที่ได้รับการช่วยเพิ่มเติม 200 คน แบ่ง 40 กลุ่ม กลุ่มละ 5 คน จัด 30 ครั้งต่อกลุ่มในรอบทดลอง ทั้งจำนวนกลุ่ม ขนาดกลุ่ม และเวลาต้องปรับตามผลประเมิน ความพิการ ภาษา และครูที่มีจริง

**หลักเลือกพื้นที่และผู้เข้าร่วม:** ให้มีสถานศึกษารัฐ เอกชน และท้องถิ่น พร้อมผู้เรียนช่วงเปลี่ยนชั้น โดยคัดจากความจำเป็นและความพร้อมช่วยเหลือร่วมกัน ไม่เลือกเฉพาะกลุ่มที่คาดว่าคะแนนขึ้นง่าย จัดเครื่องมือและสิ่งอำนวยความสะดวกที่เหมาะกับผู้เรียนแต่ละกลุ่ม

**ขอบเขตทุกช่วงวัย:** ประยุกต์กิจกรรมและเครื่องมือให้เหมาะกับปฐมวัย ขั้นพื้นฐาน อาชีวศึกษา อุดมศึกษา และการเรียนรู้ตลอดชีวิตตามภารกิจของหน่วยจัดการศึกษา ไม่ใช้แบบประเมินหรือแนวปฏิบัติของเด็กกับผู้ใหญ่โดยอัตโนมัติ ผู้สูงอายุ วัยแรงงาน ผู้เรียนพิการ และผู้เรียนข้ามชาติต้องได้รับการพิจารณาอุปสรรคการเข้าถึงตามขอบเขตบริการจริง

## 5. กลไกการเปลี่ยนแปลง

| ลำดับผล | สิ่งที่คาดว่าจะเชื่อมกัน |
|---|---|
| ปัจจัยนำเข้า | ครู เวลาเรียน เครื่องมือประเมิน และสื่อที่เข้าถึงได้ |
| กิจกรรม | ประเมินความต้องการ สอนเสริม ให้ข้อมูลย้อนกลับ และชี้แนะครู |
| ผลผลิต | แผนช่วยเหลือรายทักษะและหลักฐานการเรียนรู้ระหว่างรอบ |
| ผลลัพธ์ | ผู้เรียนอ่านและคำนวณก้าวหน้าขึ้นโดยช่องว่างไม่กว้างขึ้น |
| ผลกระทบที่คาดหวัง | เรียนต่อช่วงชั้นได้อย่างมั่นใจและมีพื้นฐานสำหรับชีวิต |

**สมมติฐานสำคัญ:** เครื่องมือวัดตรงทักษะ ครูมีเวลานำผลไปปรับการสอน และผู้เรียนเข้าถึงการช่วยเสริมจริง การอบรมครูอย่างเดียวไม่รับประกันความก้าวหน้าของผู้เรียน

ลูกโซ่นี้เป็นเหตุผลที่ต้องทดสอบ ไม่ใช่ข้อพิสูจน์ว่ากิจกรรมทำให้เกิดผลโดยอัตโนมัติ

## 6. ชุดงานย่อยและวิธีดำเนินการ

### E2.1 ประเมินต้นทางอย่างเทียบเคียงได้

**ทำอย่างไร:** กำหนดทักษะย่อยและเกณฑ์ร่วม ทดลองความเข้าใจของข้อคำถาม จัดการประเมินต้น กลาง และปลายรอบพร้อมบันทึกผู้ไม่ได้รับการประเมิน

**สิ่งที่ต้องได้:** แผนประเมินและตารางทักษะที่ต้องช่วย ไม่ใช่ตารางอันดับโรงเรียน

**ผู้ดำเนินการที่เสนอ:** ต้นสังกัด/สถานศึกษา; มหาวิทยาลัยช่วยตรวจเครื่องมือ

**หลักฐานติดตาม:** ความครอบคลุมผู้ได้รับการประเมินและความเทียบเคียงเครื่องมือ

### E2.2 ช่วยเหลือหลายระดับตามความจำเป็น

**ทำอย่างไร:** เริ่มปรับการสอนในชั้นเรียน จัดกลุ่มย่อยเฉพาะทักษะ และส่งปรึกษาผู้เชี่ยวชาญเมื่อจำเป็น ตัวอย่าง 3 ครั้งต่อสัปดาห์ 10 สัปดาห์เป็นรูปแบบฝึกคิด ไม่ใช่ข้อบังคับทุกโรงเรียน

**สิ่งที่ต้องได้:** แผนการสอนเสริม 30 ครั้งต่อกลุ่มในตัวอย่าง และบันทึกการเข้าร่วม

**ผู้ดำเนินการที่เสนอ:** ครูผู้สอนและผู้บริหารสถานศึกษา

**หลักฐานติดตาม:** ความก้าวหน้ารายทักษะกับการเข้าร่วมจริง

### E2.3 ชี้แนะครูโดยใช้หลักฐานชั้นเรียน

**ทำอย่างไร:** ครูร่วมออกแบบบทเรียน สังเกตโดยไม่ใช้ลงโทษ และทบทวนงานผู้เรียนเพื่อปรับการสอน เปิดให้ครูเอกชนเข้าถึงวงพัฒนาอย่างเท่าเทียม

**สิ่งที่ต้องได้:** บันทึกสิ่งที่ปรับในบทเรียนและงานผู้เรียนก่อน–หลัง

**ผู้ดำเนินการที่เสนอ:** เครือข่ายครูและผู้เชี่ยวชาญที่ต้นสังกัดยอมรับ

**หลักฐานติดตาม:** การนำข้อเสนอไปใช้จริง มากกว่าจำนวนชั่วโมงอบรม

### E2.4 ส่งต่อแฟ้มช่วงเปลี่ยนชั้น

**ทำอย่างไร:** สรุปจุดแข็ง สิ่งที่ช่วยได้ และสิ่งที่ยังต้องช่วยจาก ป.6 ไป ม.1 หรือ ม.3 ไปเส้นทางถัดไป ให้ผู้เรียนมีส่วนอธิบายเป้าหมาย ไม่ส่งข้อมูลละเอียดเกินจำเป็น

**สิ่งที่ต้องได้:** แฟ้มส่งต่อที่ครูปลายทางใช้วางแผนได้

**ผู้ดำเนินการที่เสนอ:** สถานศึกษาต้นทาง–ปลายทาง

**หลักฐานติดตาม:** การได้รับและใช้ข้อมูลช่วยเหลือในช่วงเปิดภาคเรียน

### E2.5 ประเมินผลและความเสมอภาค

**ทำอย่างไร:** เทียบความก้าวหน้าเฉพาะผู้มีข้อมูลจับคู่พร้อมรายงานผู้ขาดข้อมูล แยกกลุ่มเท่าที่จำนวนและความปลอดภัยเอื้อ หากมีพื้นที่เปรียบเทียบให้ตรวจความเทียบเคียงและไม่ตัดบริการจำเป็น

**สิ่งที่ต้องได้:** รายงานผลตามทักษะ วิธีวัด ข้อจำกัด และค่าใช้จ่าย

**ผู้ดำเนินการที่เสนอ:** ทีมประเมินร่วมกับเจ้าของข้อมูล

**หลักฐานติดตาม:** K5 และช่องว่าง K6 โดยไม่สรุปเหตุและผลจากก่อน–หลังลำพัง

## 7. แผนเตรียมความพร้อมและรอบดำเนินงาน

| ช่วงเวลา | งานที่ต้องทำ | เงื่อนไขตัดสินใจ |
|---|---|---|
| ก่อนเริ่ม 0–30 วัน | กำหนดปัญหา ผู้รับผิดชอบ และตรวจอำนาจรายงาน | ยังไม่ลงนามแทนหน่วยที่ไม่ยืนยันรับงาน |
| 31–60 วัน | ตรวจข้อมูล กลุ่มเป้าหมาย และบริการ/ทรัพยากรที่มี | แยกข้อมูลจริงออกจากตัวเลขสมมติในกรณีศึกษานี้ |
| 61–90 วัน | ทำค่าฐาน ต้นทุน และมาตรการข้อมูล/ความปลอดภัย | ผู้มีอำนาจและฝ่ายที่เกี่ยวข้องตรวจได้ก่อนเริ่มเก็บข้อมูลจริง |
| 91–180 วัน | ให้ผู้ได้รับผลกระทบร่วมตรวจรูปแบบ รับคำยืนยันงาน/งบ และทดสอบขั้นตอน | เริ่มเฉพาะส่วนที่พร้อมตามอำนาจ; บันทึกส่วนที่ชะลอ |
| รอบทดลอง เดือน 1–3 | ประเมินต้นทางอย่างเทียบเคียงได้ และจัดทำฐานก่อนกิจกรรมหลัก | เครื่องมือและผู้รับงานพร้อม |
| เดือน 4–6 | ช่วยเหลือหลายระดับตามความจำเป็น และ ชี้แนะครูโดยใช้หลักฐานชั้นเรียน | ทบทวนภาระงาน การเข้าถึง และผลไม่ตั้งใจ |
| เดือน 7–9 | ส่งต่อแฟ้มช่วงเปลี่ยนชั้น พร้อมปรับจากข้อมูล | ไม่ขยายจำนวนเพียงเพราะใช้งบได้เร็ว |
| เดือน 10–12 | ประเมินผลและความเสมอภาค และสรุปการตัดสินใจรอบถัดไป | แยกผลผลิต ผลลัพธ์ และสิ่งที่ยังไม่ทราบ |

โดยทั่วไปปี 2571 ใช้เตรียมฐานและมาตรฐาน ปี 2572 ทดลอง ปี 2573–2574 ขยายเฉพาะส่วนผ่านเกณฑ์ และปี 2575 ประเมิน/ส่งต่องานประจำตามร่างเดิม งานที่ต้องติดตามนานกว่า 12 เดือนต้องกันเวลาและผู้รับผิดชอบต่อ ไม่จบติดตามเพราะสิ้นงบกิจกรรม

## 8. อำนาจหน้าที่และบทบาทหน่วยงาน

| งาน | ผู้ตัดสินใจ/รับผิดชอบตามอำนาจ (A) | ผู้ลงมือ (R) | ผู้ให้คำปรึกษา (C) | ผู้รับทราบ (I) |
|---|---|---|---|---|
| เครื่องมือและเกณฑ์การเรียนรู้ | ต้นสังกัด/สถานศึกษาตามอำนาจวิชาการ | ครูและผู้พัฒนาเครื่องมือ | มหาวิทยาลัยและผู้เชี่ยวชาญการศึกษาพิเศษ | ผู้เรียน/ผู้ปกครอง |
| เวลาและการสอนเสริม | ผู้บริหารสถานศึกษา | ครูผู้สอน | ผู้เรียน ครอบครัว และเครือข่ายครู | ต้นสังกัด |
| ภาพรวมและเครือข่าย | ศธจ.ในงานประสาน | เลขานุการเครือข่าย | รัฐ เอกชน ท้องถิ่น และมหาวิทยาลัย | คณะอนุกรรมการตามวาระ |

ตารางแบ่งบทบาท (RACI) นี้เป็นข้อเสนอสำหรับฝึกออกแบบ ไม่ใช่คำสั่งแต่งตั้ง แต่ละการอนุมัติต้องมีผู้รับผิดชอบชัดเจน หากแถวกล่าวถึงหลายหน่วย ให้แยกการตัดสินใจตามงานที่หน่วยนั้นมีอำนาจ ไม่ถือว่าทุกหน่วยสั่งการแทนกันได้

**ศธจ.ทำเองในขอบเขตหน้าที่:** ประสาน สังเคราะห์ข้อมูลรวม จัดวาระ และติดตามความก้าวหน้า

**ต้องประสาน:** วิธีปฏิบัติและทรัพยากรของสถานศึกษาทุกสังกัด รวมเอกชน

**ต้องเสนอผู้มีอำนาจ:** งบ บุคลากร หลักสูตร อนุญาตกิจการ การรักษา/คุ้มครอง และการใช้ข้อมูลตามแต่ละเรื่อง ไม่มีข้อความในกรณีศึกษานี้สร้างอำนาจขึ้นใหม่

## 9. ข้อกำกับกฎหมายและสิทธิที่ต้องตรวจก่อนเริ่ม

- ตรวจตัวบท ฉบับแก้ไข คำสั่งและหนังสือมอบอำนาจที่มีผลต่อการดำเนินงานจริง โดยเฉพาะงานเอกชนและการใช้ทรัพยากรข้ามสังกัด
- ข้อตกลงความร่วมมือไม่ใช่ฐานอำนาจให้เปิดข้อมูลรายบุคคลได้เอง ต้องระบุวัตถุประสงค์ ความจำเป็น ฐานการประมวลผล ผู้ควบคุมข้อมูล สิทธิการเข้าถึง และระยะเก็บรักษาให้ชัด การใช้ความยินยอมต้องตรวจว่าเหมาะสมจริง ไม่ถือเป็นคำตอบสำหรับทุกกรณี
- ให้ผู้รับผิดชอบกฎหมาย/คุ้มครองข้อมูลตรวจงานเกี่ยวกับเด็กและข้อมูลอ่อนไหว ใช้ข้อมูลจำลองหรือข้อมูลรวมที่ลดความเสี่ยงก่อนทดสอบ ห้ามส่งข้อมูลรายกรณีลงเว็บไซต์เผยแพร่นี้
- กำหนดช่องทางร้องเรียนและการช่วยเหลือที่ไม่ทำให้ผู้เรียนเสี่ยงเพิ่ม รวมผู้พิการและผู้ใช้ภาษาต่างกัน
- การจัดซื้อ เบิกจ่าย เงินช่วยเหลือ และค่าตอบแทนต้องใช้ระเบียบและอำนาจจริง ราคาตัวอย่างไม่ใช่อัตราราชการหรือใบเสนอราคา
อ่าน [บัญชีกฎหมายและแผนในชุดงาน](../articles/document-02.html) ประกอบแหล่งทางการท้ายหน้า การเข้าถึงตัวบทบางฉบับวันที่ 7 กันยายน 2569 ไม่ได้เท่ากับรับรองสถานะกฎหมายทุกฉบับหรือให้ความเห็นทางกฎหมายเฉพาะกรณี

## 10. ตัวชี้วัด ค่าฐาน และค่าเป้าหมายเสนอ

**แยกขอบเขตก่อนเปรียบเทียบ:** รหัส K เป็นเป้าหมายเสนอระดับจังหวัดจากร่างเดิม ส่วนรหัส E2-P เป็นเครื่องมือประกอบการทดลองที่เพิ่มในกรณีศึกษา ห้ามใช้ผลจากหน่วยนำร่องจำนวนน้อยแทนค่าจังหวัด และห้ามนำตัวเลขสมมติไปเป็นค่าฐาน

คำว่า **ฐาน** คือค่าฐานที่ต้องจัดทำและตรวจรับร่วมก่อนใช้ “จุดร้อยละ” คือผลต่างของค่าร้อยละ ไม่ใช่การเพิ่มเชิงสัดส่วน เป้าหมายร้อยละและดัชนี 0–100 ต้องไม่เกิน 100 ช่องว่างต้องไม่ต่ำกว่า 0 หากค่าฐานไม่รองรับให้บันทึกปรับเป้า ไม่แต่งค่าฐานให้ตรงเป้า

รายละเอียดการแบ่งรุ่นที่ครบกำหนดและการตรวจข้อมูลต่อไปนี้เป็นข้อเสนอทำให้นิยามปฏิบัติชัดขึ้น ต้องให้เจ้าของข้อมูลตรวจและทำให้เทียบกับร่างเดิมได้ก่อนใช้ ไม่เปลี่ยนตัวหารย้อนหลังโดยไม่บันทึก

### K5 ผู้เรียนถึงเกณฑ์อ่านและคำนวณ

**สูตร/นิยาม:** ผู้เรียนถึงเกณฑ์ที่กำหนด ÷ ผู้เรียนที่ได้รับการประเมินด้วยเครื่องมือเทียบเคียง × 100; รายงานความครอบคลุมเทียบผู้มีสิทธิประเมินควบคู่

**ค่าฐาน:** ไม่มีค่าฐานร่วม; กำหนดทักษะและเกณฑ์ก่อนเก็บต้นปี

| 2571 | 2572 | 2573 | 2574 | 2575 |
|---|---|---|---|---|
| จัดทำฐาน | ฐาน+5 จุดร้อยละ | ฐาน+10 จุดร้อยละ | ฐาน+15 จุดร้อยละ | ฐาน+20 จุดร้อยละ |

**แหล่ง ความถี่ เจ้าของข้อมูล และการตรวจคุณภาพ:** ประเมินต้น/กลาง/ปลายปี; สถานศึกษาเป็นเจ้าของ; ทีมวิชาการตรวจเครื่องมือและการให้คะแนน

**เมื่อผลไม่ถึงเป้าหมาย:** ปรับเนื้อหา วิธีสอน หรือความถี่ตามช่องว่าง ไม่เพิ่มการติวข้อสอบเพียงเพื่อผ่านเกณฑ์

### K6 ช่องว่าง K5 ระหว่างกลุ่มที่กำหนด

**สูตร/นิยาม:** ส่วนต่างค่าสูงกับค่าต่ำของกลุ่มที่กำหนดล่วงหน้า ใช้การจำแนกเดิมและรายงานค่าของแต่ละกลุ่ม ไม่เปลี่ยนคู่เปรียบเทียบตามผล

**ค่าฐาน:** ไม่มี; กำหนดกลุ่มและจำนวนที่เพียงพอก่อนวิเคราะห์

| 2571 | 2572 | 2573 | 2574 | 2575 |
|---|---|---|---|---|
| จัดทำฐาน | ช่องว่างฐาน×0.95 | ช่องว่างฐาน×0.90 | ช่องว่างฐาน×0.85 | ช่องว่างฐาน×0.80 |

**แหล่ง ความถี่ เจ้าของข้อมูล และการตรวจคุณภาพ:** ข้อมูลเดียวกับ K5; ตรวจรายปี; งดแสดงกลุ่มขนาดเล็กที่ระบุตัวได้

**เมื่อผลไม่ถึงเป้าหมาย:** ถ้าช่องว่างลดเพราะกลุ่มเดิมที่ดีกว่าถดถอย ไม่ถือว่าสำเร็จ ต้องดูระดับและความก้าวหน้าทุกกลุ่ม

ทุกตัวชี้วัดต้องจำแนกอำเภอ ช่วงวัย เพศ สังกัด ระดับ และกลุ่มเปราะบางเท่าที่จำนวนและการคุ้มครองข้อมูลเอื้อ ต้องแจ้งข้อมูลขาดและอคติการไม่ตอบ ไม่เผยแพร่ตารางที่ย้อนระบุตัวบุคคลได้

## 11. ตัวอย่างงบประมาณและทรัพยากร

**กรอบฉบับ 1.4:** 45–70 ล้านบาทตลอด 5 ปี จากเอกสาร 10 บทที่ 10.3 ไม่ใช่งบที่อนุมัติ

ข้อเสนอจัดสรรใหม่ภายในเพดานเดิม 190–310 ล้านบาท: E3 จาก 45–80 เป็น 40–70 และ E4 จาก 35–55 เป็น 40–65 ล้านบาท เพิ่มบริการดูแล/แนะแนว 5–10 ล้านบาท โดยสมมติ 500–1,000 หน่วยบริการต่อปี × 2,000 บาท × 5 ปี ไม่ใช่ราคาสำรวจ อัตราเบิกจ่าย หรือจำนวนผู้เรียนจริง ต้องไม่ซ้ำงบ E1/E5 และไม่ลดมาตรฐานความปลอดภัยของแหล่งฝึก

### 11.1 ตัวอย่างคำนวณรอบทดลอง 12 เดือน

ทุกจำนวนและราคาด้านล่างเป็น **สมมติฐานเพื่อการเรียนรู้** ไม่ได้สำรวจราคา ไม่ใช่อัตราเบิกจ่าย และไม่ได้รับคำยืนยันผู้สนับสนุน

| รายการสมมติ | จำนวน | หน่วย | ราคา/หน่วย (บาท) | รวม (บาท) |
|---|---|---|---|---|
| ปรับและตรวจเครื่องมือ | 1 | ชุด | 100,000 | 100,000 |
| ชี้แนะครูและออกแบบบทเรียน | 10 | สถานศึกษา | 25,000 | 250,000 |
| เวลาสอนเสริม 40 กลุ่ม × 30 ครั้ง | 1,200 | ครั้ง | 400 | 480,000 |
| สื่อเรียนรู้ที่เข้าถึงได้ | 200 | คน | 500 | 100,000 |
| ประเมินและทบทวนผล | 1 | ชุดงาน | 120,000 | 120,000 |

**รวมตัวอย่าง = Σ(จำนวน × ราคาต่อหน่วย) = 1,050,000 บาท**

หากสมมติให้ต้นทุนทุกรายการเปลี่ยน ±20% โดยจำนวนบริการคงเดิม ช่วงฝึกวิเคราะห์ความไวคือ 840,000 บาท ถึง 1,260,000 บาท นี่เป็นการทดสอบสมมติฐาน ไม่ใช่ช่วงราคาตลาดหรือช่วงความเชื่อมั่นทางสถิติ

**รายการที่ยังไม่รวม:** เงินเดือนประจำและค่าเสียโอกาสเวลาบุคลากร อาคาร/ครุภัณฑ์ลงทุนใหญ่ บริการรักษาหรือสวัสดิการเฉพาะกรณีที่เกินกรอบตัวอย่าง ค่าใช้ระบบและบำรุงรักษาระยะยาว ภาษีหรือค่าธรรมเนียมตามใบเสนอราคาจริง และเงินสำรองความเสี่ยง รายการเหล่านี้ต้องแยกคำนวณ ไม่อ้างว่าต้นทุนตัวอย่างครอบคลุมการบริการทุกกรณี

**บุคลากรและเวลา:** ตัวอย่างการจัดเวลา: ผู้ประสานวิชาการ 0.2 อัตรา และครู 20 คน คนละ 0.1 อัตรา รวมถึงผู้เชี่ยวชาญตามความจำเป็น ค่าจัดเวลาสอนในตารางเป็นสมมติฐานต้นทุน ไม่ใช่อัตราค่าตอบแทนที่เบิกได้โดยอัตโนมัติ

### 11.2 การกระจายกรอบ 5 ปีเพื่อใช้ฝึกวางแผน

ใช้สัดส่วนจากร่างเดิม 18%, 22%, 44% สำหรับปี 2573–2574 รวมกัน และ 16% ปีท้าย ตัวอย่างนี้ **สมมติแบ่งปี 2573 กับ 2574 เท่ากัน** เป็นปีละ 22% ไม่ใช่วงเงินยืนยันรายปี

| ปี | สัดส่วนตัวอย่าง | กรอบต่ำ–สูง (ล้านบาท) |
|---|---|---|
| 2571 | 18% | 8.1–12.6 |
| 2572 | 22% | 9.9–15.4 |
| 2573 | 22% | 9.9–15.4 |
| 2574 | 22% | 9.9–15.4 |
| 2575 | 16% | 7.2–11.2 |

อย่านำต้นทุนทดลองมาบวกทับกรอบ 5 ปี ตัวอย่างนี้เป็นเพียงส่วนที่จะจัดลำดับและตรวจความเหมาะสมภายในกรอบ และยังไม่ใช่รายละเอียดต้นทุนทั้งยุทธศาสตร์

### 11.3 แหล่งทรัพยากรและความคุ้มค่า

พิจารณางบต้นสังกัด จังหวัด/กลุ่มจังหวัด อปท. กองทุนตามกฎหมาย มหาวิทยาลัย และภาคเอกชน **เฉพาะที่เข้าเงื่อนไขและผู้มีอำนาจยืนยัน** แยกเงินสด ทรัพยากรสมทบ และต้นทุนบุคลากร ตรวจความซ้ำกับงานประจำและโครงการอื่นก่อนขอเพิ่ม ไม่สมมติว่าภาคีจะออกค่าใช้จ่ายให้

ประเมินต้นทุนต่อผู้ได้รับบริการจริง = ต้นทุนที่อยู่ในขอบเขต ÷ ผู้รับบริการไม่ซ้ำที่ตรวจได้ และพิจารณาผลลัพธ์กับความเสมอภาคควบคู่ ต้นทุนต่ำแต่ผู้เรียนเปราะบางเข้าไม่ถึงไม่ถือว่าคุ้มค่า

## 12. ความเสี่ยงและผลที่ไม่ตั้งใจ

| ความเสี่ยง | วิธีควบคุมที่เสนอ | ผู้รับผิดชอบ |
|---|---|---|
| ตีตราผู้เรียนจากการจัดกลุ่ม | ใช้กลุ่มยืดหยุ่น ทบทวนเป็นช่วง และไม่ประกาศรายชื่อผู้เรียนอ่อน | ผู้บริหารและครู |
| คะแนนดีขึ้นเพราะข้อสอบซ้ำหรือหลุดตัวอย่าง | ใช้เครื่องมือเทียบเคียง บันทึกการเข้าร่วมและผู้ขาดข้อมูล | ทีมประเมิน |
| ผู้เรียนที่มีข้อจำกัดเข้าไม่ถึงการสอนเสริม | จัดเวลา สื่อ การเดินทาง และการช่วยเฉพาะบุคคลร่วมกับ E5 | ต้นสังกัด/สถานศึกษา |

บันทึกความเสี่ยงคงเหลือและผู้ตัดสินใจยอมรับความเสี่ยง ไม่ให้คะแนนเฉลี่ยความพร้อมกลบข้อกฎหมายหรือความปลอดภัยที่ยังแก้ไม่ได้

## 13. วิธีติดตาม ประเมิน และบันทึกบทเรียน

- ก่อนทดลอง: ตรึงนิยาม กลุ่มเป้าหมาย แผนวัดผล ขอบเขตต้นทุน และเกณฑ์หยุด/ขยาย พร้อมเก็บฐานที่ตรวจสอบได้
- รายเดือน: ตรวจงานที่ได้รับจริง งานค้าง ภาระบุคลากร และการเข้าถึงของกลุ่มที่มักตกหล่น ใช้ข้อมูลรวมในการประชุมทั่วไป
- รายไตรมาส: ทบทวนตัวชี้วัด ผลไม่ตั้งใจ งบที่ใช้กับทรัพยากรสมทบ และมติที่ต้องมีผู้รับงานต่อ
- สิ้นรอบ: เปรียบเทียบผลกับฐานที่นิยามตรงกัน แสดงผู้ขาดข้อมูลและบริบทที่เปลี่ยน หากไม่มีวิธีประเมินเชิงสาเหตุที่เหมาะสมให้รายงานเป็นความเปลี่ยนแปลง/ข้อเรียนรู้ ไม่อ้างว่าโครงการเป็นสาเหตุทั้งหมด
- ก่อนเผยแพร่บทเรียน: ตรวจแหล่งอ้างอิง ลบข้อมูลที่ระบุตัว และขออนุญาตใช้คำพูด/ชิ้นงานตามความเหมาะสม ไม่เผยแพร่กรณีจริงผ่านหน้าแลกเปลี่ยนโดยไม่มีการตรวจ
**ชิ้นงานที่ต้องเก็บ:** ขอบเขตโครงการ ข้อตกลงบทบาท บัตรนิยามตัวชี้วัด ค่าฐาน ต้นทุนรายหน่วย บันทึกการดำเนินงาน ผลติดตาม ข้อคิดเห็น และบันทึกการตัดสินใจ ใช้ [ใบงานบนเว็บไซต์](../tools.html) ช่วยเตรียมเอกสาร

## 14. กรณีศึกษาสมมติสำหรับชวนอภิปราย

กรณีสมมติ: ค่าเฉลี่ยคะแนนหลังสอนเสริมสูงขึ้น แต่ผู้เรียนที่ขาดเรียนบ่อยและผู้เรียนที่ต้องใช้สื่อเฉพาะส่วนหนึ่งไม่ได้เข้าสอบปลายรอบ

| ทางเลือก | ข้อดี/ข้อจำกัดที่ควรพิจารณา |
|---|---|
| ทางเลือก ก | ใช้ค่าเฉลี่ยผู้เข้าสอบรายงานว่าสำเร็จ: ทำรายงานง่าย แต่ไม่เห็นผู้ที่หายจากการวัด |
| ทางเลือก ข | รายงานทั้งความก้าวหน้าจับคู่และความครอบคลุม พร้อมติดตามผู้ขาดข้อมูล: สรุปได้ระมัดระวังกว่าและเห็นงานที่ต้องช่วยต่อ |

แนวพิจารณา: คะแนนสูงขึ้นไม่เท่ากับทุกคนเรียนดีขึ้น ต้องดูว่าใครได้เรียน ใครถูกวัด และเครื่องมือเหมือนเดิมเพียงใด ยังไม่มีคะแนนจริงจากสถานศึกษานำร่องในตัวอย่างนี้

### คำถามแลกเปลี่ยน

- จะเลือกเกณฑ์โดยไม่สอนเพื่อข้อสอบได้อย่างไร?
- ผู้เรียนที่ไม่มารับการประเมินได้รับความช่วยเหลือหรือไม่?
- เวลาและภาระครูรัฐ–เอกชนต่างกันอย่างไร และควรสนับสนุนต่างกันหรือไม่?

### วิธีใช้ในวงเรียนรู้

แบ่งกลุ่มอ่านกรณี 5 นาที ใช้เวลา 10 นาทีเลือกแนวทางโดยระบุหลักฐาน อำนาจ และสิ่งที่ยังไม่รู้ แล้วแลกเปลี่ยน 10 นาที สุดท้ายเขียนสิ่งที่จะปรับเมื่อใช้กับพื้นที่ของตน ไม่ต้องได้คำตอบเดียวกัน แต่ต้องเปิดเหตุผลและข้อจำกัด

[เตรียมข้อความแลกเปลี่ยนเรื่อง E2](../community.html?project=E2) — เว็บไซต์ช่วยร่างอีเมลเท่านั้น ไม่รับหรือเผยแพร่ข้อความอัตโนมัติ ห้ามใส่ข้อมูลระบุตัวผู้เรียน

## 15. เกณฑ์เริ่ม ชะลอ ปรับ หรือขยาย

ขยายเมื่อเครื่องมือเทียบเคียงได้ การเข้าถึงไม่ตกหล่น และเห็นความก้าวหน้าพร้อมภาระครูที่รับได้ หากผลยังไม่ชัด ให้ปรับการสอนและวิธีวัดก่อนซื้อสื่อเพิ่ม

ตรวจร่วม 6 เรื่อง: ปัญหาและผู้รับประโยชน์ / อำนาจและเจ้าภาพ / ค่าฐานและวิธีวัด / กฎหมายและความปลอดภัย / ต้นทุนและคำยืนยันทรัพยากร / หลักฐานจากการทดลองและความเสมอภาค

การส่งต่องานประจำต้องมีผู้รับผิดชอบ งบต่อเนื่อง ผู้ทำงานสำรอง และแผนปิดโครงการโดยไม่ทิ้งผู้เรียนที่กำลังรับบริการ

## 16. ความเชื่อมโยงและสิ่งที่ต้องยืนยัน

### ความต่อเนื่องจากแผนเดิม

**สมรรถนะพื้นฐานและบริการรายพื้นที่** — S06 หน้า 41/46; S02 ตาราง 3.1–3.10

แผนการศึกษาเดิมเน้นอ่านออกเขียนได้ รายงานสถิติมีโรงเรียน ครู ห้องเรียน และนักเรียนรายอำเภอ แต่ไม่ใช่ผลการอ่านรายบุคคล

**สิ่งที่ออกแบบเพิ่มเติม:** ใช้ข้อมูลเครือข่ายออกแบบสอนเสริมและชี้แนะครูร่วมรัฐ–เอกชน เชื่อมการช่วยปรับตัวช่วงเปลี่ยนชั้น

**ข้อจำกัด:** 79% ของสถานศึกษาที่มีระบบไม่เท่ากับเด็กอ่านได้; K5/K6 ต้องจัดทำฐานใหม่

[อ่านบทเรียนจากแผนเดิม](../plan-review.html) · [ตรวจรายการเปลี่ยนข้อมูล](../articles/document-17.html)

เชื่อมกับ [E1](../projects/e1.html) · [E5](../projects/e5.html) โดยกำหนดผู้ถือกรณี เจ้าของข้อมูล และผู้รับผิดชอบต้นทุนให้ชัด ไม่ให้นับผู้รับบริการหรือค่าใช้จ่ายเดียวกันซ้ำหลายโครงการ

**ก่อนเปลี่ยนตัวอย่างเป็นข้อเสนองานจริง ต้องเติม:** รายชื่อเจ้าภาพ/ผู้มีอำนาจ หนังสือยืนยันหน่วยร่วม ค่าฐานและขอบเขตผู้รับบริการ ผลรับฟังผู้ได้รับผลกระทบ ราคาหรืออัตราที่ใช้ได้จริง ทรัพยากรที่ยืนยัน และความเห็นฝ่ายกฎหมายในเรื่องจำเป็น

**ประเด็นให้ผู้บริหารตัดสินใจ:** จะเริ่มที่ไหน ขนาดเท่าใด ใช้ทรัพยากรจากใคร ยอมรับความเสี่ยงใดได้ และเงื่อนไขใดต้องผ่านก่อนขยาย ไม่ใช้กรณีศึกษานี้แทนการตัดสินใจดังกล่าว

## 17. แหล่งอ้างอิงและสถานะหลักฐาน

- **[S06]** [แผนพัฒนาการศึกษาจังหวัด 2566–2570 ฉบับทบทวน 2568: บทเรียนและทะเบียนแหล่ง](../plan-review.html) — เอกสารลำดับที่ 3/2568 กรกฎาคม 2568; ตรวจไฟล์ที่ผู้ว่าจ้างส่ง 10 กันยายน 2569; ไม่ใช่ผลสำเร็จหรือมติอนุมัติโครงการใหม่
- **[D16]** [ผลตรวจเอกสารจังหวัดฉบับเต็ม](../articles/document-16.html) — ชื่อแหล่ง เลขหน้า และข้อขัดแย้งจาก PDF
- **[D17]** [บันทึกปรับฉบับ 1.4 และตรวจคุณภาพ](../articles/document-17.html) — ค่าฐาน เป้าหมาย และงบฉบับปัจจุบัน วันที่ 10 กันยายน 2569
- **[D10]** [ร่างยุทธศาสตร์ฉบับภาษาชัดเจน บทที่ 7, 9 และ 10](../articles/document-10.html) — ชุดงานเดิม ข้อมูลตัดยอด 31 สิงหาคม 2569; แหล่งชื่อโครงการ K1–K15 และกรอบงบ 5 ปี
- **[D03]** [รายงานสถานการณ์และฐานข้อมูล](../articles/document-03.html) — ชุดงานเดิม; ใช้อธิบายปัญหา นิยาม และช่องว่าง ไม่เพิ่มตัวเลขจังหวัดจากกรณีสมมติ
- **[D11]** [เอกสารประกอบการบรรยายและใบงาน](../articles/document-11.html) — ชุดงานเดิม; ใช้วิธีเชื่อมหลักฐาน ผลลัพธ์ ตัวชี้วัด และเจ้าภาพ
- **[EEF]** [การสอนกลุ่มย่อย (Small group tuition) — Education Endowment Foundation](https://educationendowmentfoundation.org.uk/education-evidence/teaching-learning-toolkit/small-group-tuition) — เข้าถึง 7 กันยายน 2569; ใช้หลักการช่วยให้ตรงความต้องการและเชื่อมการสอนปกติ ไม่ถ่ายโอนผลเฉลี่ยหรือราคาจากต่างประเทศเป็นค่าจังหวัด

ชื่อโครงการและกรอบทิศทางสืบเนื่องจากร่างเดิม ส่วนค่าเป้าหมายรหัส K ใช้ร่างปัจจุบันเอกสาร 10 รุ่น 1.4 และ D17 ส่วนชุดงานที่ขยาย ขนาดนำร่อง ราคาต่อหน่วย การจัดเวลาบุคลากร และสถานการณ์อภิปรายเป็น **ข้อเสนอ/สมมติฐานที่สร้างเพื่อเรียนรู้** ยังไม่มีหลักฐานผลดำเนินงานจริงของโครงการเหล่านี้ ข้อมูลจังหวัดยังใช้วันตัดยอด 31 สิงหาคม 2569; กรณีศึกษาเดิมจัดทำ 7 กันยายน 2569 และปรับจากแผนเดิม 10 กันยายน 2569 ไม่เปลี่ยนวันตัดยอดเดิม; K1–K3 ใช้รุ่นใหม่ตาม D17 ส่วนสื่อรุ่นก่อนใช้เป็นประวัติ